Postępowanie o zatwierdzenie układu może pomóc przedsiębiorcy, który jest niewypłacalny albo zagrożony niewypłacalnością, ale nadal ma realną możliwość prowadzenia działalności i spłacania zobowiązań na zmienionych warunkach. Pozwala wypracować układ z wierzycielami, a po dokonaniu odpowiedniego obwieszczenia w Krajowym Rejestrze Zadłużonych zapewnia czasową ochronę przed egzekucją oraz wypowiedzeniem niektórych umów potrzebnych firmie.
Sama ochrona nie poprawia jednak rentowności przedsiębiorstwa i nie przesądza, że wierzyciele poprą propozycje dłużnika. PZU ma uzasadnienie wtedy, gdy za wnioskiem o ochronę stoi wykonalny plan dalszego działania oraz źródło środków na regulowanie bieżących płatności i wykonanie przyszłego układu.
Kiedy postępowanie o zatwierdzenie układu ma sens?
PZU jest jednym z postępowań uregulowanych w Prawie restrukturyzacyjnym. Może być prowadzone wobec dłużnika niewypłacalnego lub zagrożonego niewypłacalnością. Przedsiębiorca jest zagrożony niewypłacalnością, gdy jego sytuacja ekonomiczna wskazuje, że w niedługim czasie może stać się niewypłacalny. Sygnałem ostrzegawczym mogą być m.in. narastające opóźnienia w płatnościach lub brak środków na zobowiązania, których terminy zapłaty dopiero się zbliżają.
Nie oznacza to, że PZU będzie odpowiednim rozwiązaniem dla każdej zadłużonej firmy. Największe znaczenie ma odpowiedź na pytanie, czy przedsiębiorstwo po zmianie warunków spłaty będzie zdolne do dalszego działania i wywiązywania się z układu.
Postępowanie o zatwierdzenie układu warto rozważyć zwłaszcza wtedy, gdy:
- firma ma przejściowe problemy z płynnością, ale jej podstawowa działalność może być kontynuowana;
- wysokość lub terminy spłaty dotychczasowego zadłużenia nie odpowiadają aktualnym możliwościom przedsiębiorstwa;
- egzekucje z rachunków, maszyn, wierzytelności albo innych składników majątku utrudniają prowadzenie działalności;
- przedsiębiorca ma środki na regulowanie zobowiązań powstających w trakcie postępowania;
- możliwe jest przygotowanie propozycji korzystniejszych dla wierzycieli niż zaspokojenie, którego mogliby oczekiwać w przypadku upadłości;
- struktura zadłużenia i dotychczasowe rozmowy dają podstawy do uzyskania poparcia wierzycieli;
- suma wierzytelności spornych uprawniających do głosowania nad układem nie przekracza 15% wszystkich wierzytelności uprawniających do głosowania. Ustalenie tego limitu wymaga analizy spisu wierzytelności. W uproszczeniu wierzytelnością sporną jest roszczenie określone co do podstawy i wysokości, które nie zostało uznane za bezsporne – na przykład należność objęta pozwem lub skonkretyzowanym wezwaniem do zapłaty.
PZU może znaleźć zastosowanie zarówno przed rozpoczęciem egzekucji, jak i wtedy, gdy postępowania egzekucyjne już trwają. Z perspektywy firmy korzystniejsze jest rozpoczęcie analizy, zanim zajęcia i utrata płynności ograniczą możliwość finansowania bieżącej działalności. Im później przedsiębiorca podejmuje działania, tym trudniej może być przygotować propozycje, które będą jednocześnie możliwe do wykonania i akceptowalne dla wierzycieli.
Kiedy PZU może nie być wystarczającym rozwiązaniem?
Postępowanie o zatwierdzenie układu koncentruje się na porozumieniu z wierzycielami. Nie zastępuje zmian operacyjnych, które mogą być potrzebne, jeżeli przyczyna problemów znajduje się w sposobie działania samego przedsiębiorstwa.
PZU może nie zapewnić oczekiwanych rezultatów, gdy firma stale ponosi straty, nie ma środków na bieżącą działalność ani realnego planu odzyskania rentowności. Rozłożenie dotychczasowych długów na raty nie wystarczy, jeżeli w kolejnych miesiącach będą powstawały nowe zaległości.
Ten tryb może być niewłaściwy również wtedy, gdy:
- suma wierzytelności spornych przekracza ustawowy limit 15%;
- sytuacja finansowa i majątkowa firmy wymaga głębszych działań naprawczych;
- nie ma możliwości przedstawienia wierzycielom wiarygodnych źródeł finansowania układu;
- przedsiębiorca nie jest w stanie na bieżąco płacić wynagrodzeń, podatków, składek, czynszu, rat leasin